>>> Selectie
< Terug naar overzicht
Guillaume GEEFS
beeldhouwer
Antwerpen, 9 september 1805- Schaarbeek, 19 januair 1883

Guil­laume Geefs heeft - zeker in Brussel - zijn sporen nagelaten en liet zich ook niet onbetuigd op het vlak van de funeraire sculptuur.
Als jonge Antwerpse beeldhouwer betoonde hij al een bijzondere belangstelling voor de funeraire thema's. In 1830 toont hij op het Brusselse Salon een "jonge herder die rozen op een graf ontbladert", een monument dat gunstig werd onthaald door de critici.
Toen Guillaume Geefs in 1832 de eerste prijs won van een nationale wed­strijd voor de oprichting van het monument van generaal Belliard - voltooid in 1836 en geplaatst in 1838 aan de Brusselse Warrande in de huidige Baron Hortastraat - was dat een belangrijke stap in zijn loopbaan.
Als 'statuaire du Roi' was hij de huisbeeldhouwer van het Koningshuis en maakte hij verschillende bustes van de koning en van andere leden van de Koninklijke familie. Voor de adel een belangrijk signaal om ook bij Guillaume Geefs bestellingen te plaatsen o.a. voor grafmonumenten zoals dat van Graaf Fréderic de Merode opgericht in de Sint-Michielskathedraal in Brussel (1837) en van Graaf Felix de Merode (1860), een geknielde graffiguur opgesteld in de kerk van Trélon (Avesne, Frankrijk).

Dat ook de familie Coghen bij Geefs te rade ging voor de realisatie van het grafmonument van graaf Jacques- André Coghen (1791-1858) op het kerkhof van Laken hoeft dus geenszins te verwonderen. Graaf Coghen was minister van financiën in de eerste jaren na de onafhankelijkheid en later nog senator, ook hij is in de onmiddellijke entourage van het koningshuis te situeren.

Op de Lakense begraafplaats staat het grafmonument van Burgemeester Wyns de Raucourt schuin tegenover dat van Graaf Coghen maar is van een totaal ander kaliber. Het borst­beeld van de burgemeester dat dit arduinen monument siert sluit aan bij een niet onbelangrijk onderdeel van het oeuvre van Guillaume Geefs, dat van de borstbeelden. Die bustes werden meestal gemaakt op basis van een officiële bestelling en bestemd voor een of ander publiek gebouw waar ze in een galerij hun plaats vonden.
Of het nu borstbeelden waren van de leden van het koningshuis, van ministers, van burgemeesters, van hoogwaardigheidsbekleders... of zelfs van kunstenaars , zij hebben allemaal met elkaar gemeen dat het bij uitstek statieportretten zijn. De uitdrukking is ernstig, afstandelijk, en uit het borstbeeld moest de belangrijkheid van de persoon in kwestie kunnen worden afgeleid, de eretekens en medailles worden dan ook steevast op de borst afgebeeld en bij voorkeur is de persoon ook uitgedost in het 'uniform' dat bij zijn functie en status hoort. Die afstandelijkheid die ongetwijfeld rechtstreeks voortvloeide uit het officiële karakter van deze kunst belette Guillaume Geefs niet een groot realisme na te streven en oog te hebben voor de karaktertrekken van de geportretteerde.
Het omkaderende grafmonument op het Lakense kerkhof is in dit geval van de hand van Ernest Salu.

Ook de portretmedaillon van baron Louis Seutin en zijn echtgenote (zie Epi­taaf Nieuws­brief...) op hun grafmonument op Laken is van de hand van Guillaume Geefs. Geefs maakte ook een portretbuste van baron en chirurg Louis Seutin omstreeks 1858.

Het neo-gotische grafmonument van de familie Capellemans wordt gesierd met een reliëf van Guillaume Geefs met de voorstelling van de engel die de verrijzenis van christus aankondigt. Hier zou een verband kunnen worden gelegd naar het grafmonument van Karel Arconatie Visconti op het kerkhof van Gaasbeek.

Tenslotte mag de meest belangrijke funeraire creatie van Geefs niet uit het oog worden verloren, met name het beeld in de grafkapel van la Malibran. Dat laatste neemt een gesoleerde plaats in de funeraire sculptuur van Geefs en zelfs in zijn oeuvre in het algemeen. Bij de voorstelling van de jonge glorierijke zangeres Maria Felicia Garcia Malibran wordt de koele afstandelijkheid ingeruild voor verheerlijking. Geefs heeft zich blijk­baar laten meeslepen door de volksverering die er rond de figuur van la Malibran was ontstaan.
Meteen ontdekken we een gevoelsmatig aspect in het werk van Geefs waaraan hij zelden uiting gaf. Wanneer hij dat gevoelsmatige in de niet of minder officiële opdrachten toeliet leidde dat vaak tot sublieme resultaten.

LVS

Literatuur

VANDERVELDE Cecilia, Les Champs de repos de la région Bruxel­loise, Bruxelles, 1997.Dankzij haar inventarisatiewerk hebben we intussen een vrij goed zicht op Geefs aanwezigheid op de Brusselse begraafplaat­sen.
VAN LENNEP J., Catalogus van de beeldhouwkunst. Kunstenaars geboren tussen 1750 en 1882, K.M.S.K., Brussel, 1992.
VAN LENNEP J., e.a. De 19de-eeuwse Belgische Beeldhouwkunst, Generale Bank, Brus­sel, 1990. (dl. 1/2 met biografische nota van de kunstenaar door Sybille VALCKE).
Zie ook : EPITAAF NIEUWSBRIEF, nr. 40, juli-augustus-september 1998, 12de jaargang.

Afbeeldingen
Geefs. Martel , Geefs.merode/ geefs.wyns/ geefs.wynsna/ malibran / cogen…/ malibran

< Terug naar overzicht